Üretim Nedir? Ve üretim süreci neleri önşart koşar?
İnsanlar yaşayabilmek için yiyecek, içecek, giyecek, barınak, yakacak ve benzerine sahip olmaları gerekir. İnsanlar en basit ihtiyaçlarını karşılayabilmek için doğada var olan maddi varlıkları kendi ihtiyaçları doğrultusunda kullanmak veya dönüştürmek zorundadırlar. Yaşayabilmek için insanlar çalışmak zorundadırlar.
Doğada maddi varlıkların olduğu gibi alınıp kullanılması dışında, onları insan ihtiyacına göre dönüştüren her faaliyet üretim faaliyetidir. İnsanlar, ihtiyaçları olan maddi varlıkların üretimi –bir anlamda doğayla savaşımlarını- tek tek bireyler olarak değil, tersine ortaklaşa, gruplar halinde, toplumlar halinde yürütürler. Üretim daima ve bütün koşullar altında toplumsal üretimdir. Bu anlamda, çalışma da toplumsal insanın faaliyetidir.
Üretim süreci, insan emeği, iş nesnesi ve iş araçlarının varlığını önşart koşar.
İnsan emeği, insanın çalışma yetisi, üretimin en temel unsurlarından biridir. İnsan, yaşayabilmek için çalışır, çalışma yetisini kullanır, emek harcar. Çalışma bir doğa zorunluluğudur. İnsanların vazgeçilmez varlık koşuludur. O olmaksızın üretim, dolayısıyla insanların yaşaması mümkün değildir.
İş nesnesi, insan emeğinin üzerinde kullanıldığı her şeydir. İş nesneleri doğada doğal haliyle bulunur. Örneğin ormandan elde edilen odun, toprağın derinliklerinden çıkarılan maden gibi. Üretim süreci içinde işlenmiş ve fakat henüz kullanım öncesi son biçimini almamış, üzerinde hala çalışan biçimleriyle de iş nesneleri vardır. Örneğin iplikhanedeki pamuk, ya da hammaddehanedeki maden, ya da bir örgü evindeki yün, böyle, daha önce üzerinde çalışılmış iş nesneleridir.
İş araçları, insanların bunlar yardımıyla iş nesneleri üzerinde etkide bulunduğu ve onları değiştirdiği tüm şeylerdir. İş araçlarına üretim aletleri yanında toprak, işletme binaları, yollar, kanallar, depolar vs. dahildir. İş araçları arasında üretim aletleri belirleyici rol oynarlar. Üretim aletleri, insan emeğiyle, onun üzerinde etkide bulunduğu madde arasında yer alan ve üzerinde çalışılan maddenin insanın istediği doğrultuda dönüştürülmesini kolaylaştıran araçlardır. İlkel toplum insanlarının kaba taş aletlerinden, modern makinelere kadar, insanların çalışırken kullandığı aletlerin tümü –en basitinden en karmaşığına kadar- üretim aletleridir. Ekonomik çağlar birbirinden ne üretildiğiyle değil, maddi ürünlerin nasıl, hangi üretim aletleriyle üretildiğiyle ayrılır.
Ekim 2009 ▼